چطور کتابی را ترجمه کنیم؟

مترجم باید خوش ذوق و خلاق باشد تا بتواند متن را باید یک لحن جذاب به زبان دیگر بازگرداند. گاهی هم کتابهایی پیدا میکنم که به نظرم برای ترجمه جذاب است؛ از جمله این کتابها، کتاب «مهمان انقلاب» بود. سال گذشته هم کتابی چاپ کردید با عنوان «مهمان انقلاب»؛ خاطرات کاترین کوب، یکی از 52 گروگان آمریکایی در روزهای اول انقلاب.

به عنوان مثال خانم ابتکار کتابی نوشته بودند به اسم «تسخیر» که اول به انگلیسی و بعد هم به فارسی چاپ شد. ترجمه کتاب به زبان انگلیسی بهجای حفظ سیاق و ساختار زبان فاخر اثر، یک ترجمه ماشینی و صرفاً قابلفهم است. بسیاری از دانشگاهها و مراکز علمی و آموزشی جهان برای کتابهایی که به زبان انگلیسی چاپ شدهاند توجه بیشتری قائل هستند و مولفان با توجه به این مساله ترجیح میدهند کتاب خود را به صورت زبان انگلیسی چاپ کنند.

هر چقدر هم که زمان گذشته، این اختلافنظرها بیشتر شده و واقعا احتیاج به بازخوانی دارد. نویسنده تاریخ انسان را از زمان فراگشت انسان باستان در عصر سنگ تا قرن بیست و یکم مرور میکند؛ کتاب روایتی تاریخی و علمی از پیدایش و تکامل انسان است. در واقع اعتبار علمی نویسندگان و پژوهشگران در این عرصه بیشتر وابسته به ترجمه مقاله ISI و کتابهایی است که توسط ناشران معتبر بینالمللی به چاپ رسیدهاند.

میدانم در این زمینه دو کتاب نوشته شده؛ یکی کتاب بسیار مختصری راجع به خاطرات یکی از تفنگداران دریایی جوان، اما خب این کتاب خانم کوب، کتاب مهمتری است. کتاب دیگری آماده دارم که توسط انتشارات «حوض نقره» چاپ خواهد شد راجع به چیستانهای کوبایی. دو کتاب هم دارید در حوزه فرهنگ شفاهی آمریکای لاتین؛ یکی ضربالمثلهای کوبایی و دیگری مکزیکی.

یکی از حوزههای مورد علاقهام برای مطالعه و کنجکاوی، تاریخ است؛ تاریخ ایران و تاریخ جهان، چه معاصر و چه گذشته. تا امروز هم کشمکشهایی که بین ایران و آمریکا وجود دارد، بهنوعی ادامه همان اتفاقی است که در سفارت آمریکا افتاد و ریشهاش به همانجا برمیگردد. اما بیشترین چیزی که در ترجمه شعر آسیب میبیند، همان موسیقی کلام یا آواشناسی کلام است که تقریبا ترجمهناپذیر است و فقط در زبان خاصی که شعر در آن خلق شده، معنا میدهد.

دیدگاهتان را بنویسید